AML / PPPFT · Detyrim ligjor · Mali i Zi
Procedura dhe trajnime AML — parandalimi i pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit
Nëse jeni subjekt i detyruar sipas Ligjit për parandalimin e pastrimit të parave dhe financimit të terrorizmit, dokumentet nuk janë formalitet: analiza e rrezikut, procedurat e brendshme, personi i autorizuar dhe punonjësit e trajnuar kërkohen menjëherë, ndërsa mbikëqyrja i kërkon për herë të parë zakonisht pikërisht kur nuk i keni.
Kush është subjekt i detyruar sipas ligjit
Ligji i rendit subjektet e detyruara në nenin 4. Nuk bëhet fjalë vetëm për bankat — në listë janë edhe veprimtari që rrallë e shohin veten si „financiare“:
institucionet e kreditit dhe degët e institucioneve të huaja të kreditit; blerja e kërkesave, lizingu financiar, dhënia me qira e kasafortave, faktoringu, lëshimi i garancive, dhënia e kredive dhe ndërmjetësimi kreditor, këmbimi valutor; institucionet e pagesave dhe institucionet e parasë elektronike
Posta e Malit të Zi; shoqëritë administruese të fondeve të investimeve dhe të pensioneve; shoqëritë e investimeve me shërbime në tregun e kapitalit
shoqëritë e sigurimit të jetës; ndërmjetësit dhe agjentët e sigurimeve, në pjesën që ka të bëjë me sigurimin e jetës
organizatorët e lojërave të fatit; dyqanet e pengjeve
këmbimi mes monedhave virtuale dhe fiat dhe ofruesit e portofolave kujdestarë
forfetingu; auditimi dhe auditorët e autorizuar; kontabiliteti; shërbimet e këshillimit tatimor dhe këshillat për çështje tatimore
shërbime për themelimin e personave juridikë dhe shoqërive tregtare, shërbime biznesi dhe fiduciare; administrimi i pasurisë për palë të treta
investimi, tregtia dhe ndërmjetësimi në tregtinë e pasurive të paluajtshme; ndërmjetësimi në dhënien me qira kur qiraja mujore është 10.000 € ose më shumë; ndërtimi i objekteve banimi dhe biznesi
dhënia e huave dhe ndërmjetësimi në hua; lëshimi dhe administrimi i instrumenteve të pagesës që nuk mbulohen nga rregulloret e shërbimeve të pagesave
tregtia e automjeteve; tregtia e mjeteve lundruese dhe ajrore dhe shërbimet përkatëse; tregtia dhe ndërmjetësimi (përfshirë ankandet) i veprave të artit, metaleve dhe gurëve të çmuar dhe mallrave të tjera — kur paguhen ose merren 10.000 € ose më shumë, në një ose disa transaksione të lidhura
ruajtja e veprave të artit dhe tregtia me to kur kryhet në porte, zonë të lirë ose depo, me të njëjtin prag prej 10.000 €
Avokati është subjekt i detyruar kur ndihmon klientin në planifikimin ose kryerjen e transaksioneve që lidhen me blerjen dhe shitjen e pasurive të paluajtshme ose të një shoqërie, administrimin e parave, titujve ose pasurive të tjera, hapjen dhe administrimin e llogarive, mbledhjen e fondeve për themelimin dhe funksionimin e shoqërisë ose themelimin dhe administrimin e një shoqërie, fondi ose institucioni — si dhe kur në emër të klientit kryen transaksion financiar ose transaksion me pasuri të paluajtshme. Noteri është subjekt i detyruar kur harton akte noteriale dhe vërteton dokumente që lidhen me këto punë, si dhe te kontratat e huasë.
Qeveria mund të caktojë edhe subjekte të tjera të detyruara nëse natyra e punës mbart rrezik më të lartë, dhe mund t’i përjashtojë organizatorët e disa lojërave të fatit (përveç kazinove) nga një pjesë e detyrimeve kur vlerësimi tregon rrezik më të ulët.
Çfarë kërkon ligji nga subjektet e detyruara
Ky është minimumi që kërkon mbikëqyrja — dhe renditja me të cilën e ngremë:
Pragjet dhe afatet që duhet t’i dini
Gabimet më të shpeshta nuk janë në dokumentacion, por në afate — këto janë ato që kontrollohen:
Kush bën mbikëqyrjen dhe sa janë gjobat
Mbikëqyrja është e ndarë sipas llojit të subjektit të detyruar (neni 131):
Për kundërvajtje sipas këtij ligji personi juridik dënohet me gjobë nga 3.000 € deri 20.000 €, personi përgjegjës në personin juridik dhe personi fizik nga 500 € deri 2.000 €, ndërsa sipërmarrësi nga 500 € deri 6.000 €. Krahas gjobës mund të shqiptohet edhe ndalimi i ushtrimit të veprimtarisë ose detyrës.
Çfarë bëjmë për ju
Nuk shesim një dosje formularësh — ngremë atë që kërkon mbikëqyrja, në mënyrën si punoni realisht:
Akt i brendshëm me faktorët e rrezikut për klientët, shtetet, kanalet dhe produktet tuaja — në formën që kërkon mbikëqyrja, me plan përditësimi vjetor.
Politikat dhe procedurat, pyetësorët e njohjes së klientit, evidencat për pronarin përfitues dhe formularët e raportimit — të përshtatura për veprimtarinë tuaj.
Tregues për njohjen e klientëve dhe transaksioneve të dyshimta që kanë kuptim për atë që bëni realisht.
Ndihmë në zgjedhjen dhe caktimin, përshkrimi i detyrave dhe trajnimi — përfshirë zëvendësin, që harrohet më shpesh.
Trajnime për sportelin, shitjet dhe drejtimin, me evidencë dhe materiale që mbeten te ju. Trajnimin ligjor dhe provimin për personin e autorizuar i drejton një organizator i licencuar i arsimit të të rriturve — ne e përgatisim kandidatin.
Kontroll i brendshëm para inspektimit, rishikim i regjistrimeve dhe ndihmë në përgatitjen e raportit vjetor.
Trajnimet — çfarë mund të bëjmë ne dhe çfarë shkon përmes organizatorit të licencuar
Trajnimi i punonjësve është detyrim i subjektit të detyruar: ligji kërkon aftësim dhe kualifikim profesional të rregullt të njerëzve që punojnë me klientët, ndërsa mbikëqyrja kërkon provë se trajnimi është mbajtur. Këto trajnime i mbajmë ne — për sportelin, shitjet dhe pritjen e klientëve, për drejtimin dhe për ekipin rreth personit të autorizuar. Në to trajtohen treguesit e transaksioneve të dyshimta me shembujt tuaj, procedura kur lind dyshimi, ndalimi për t’i zbuluar klientit se është bërë raportim dhe mbajtja e evidencave. I mbajmë drejtpërdrejt në Podgoricë dhe Bijelo Polje, si dhe online për Shqipërinë dhe Malin e Zi.
Trajnimi për vetë personin e autorizuar është tjetër gjë. Sipas ligjit e kryen një organizator i arsimit të të rriturve me licencë, sipas programit për të cilin jep pëlqim paraprak njësia e inteligjencës financiare. Pas trajnimit kandidati jep provimin profesional para komisionit që formon drejtuesi i njësisë së inteligjencës financiare, e cila lëshon vërtetimin për provimin e dhënë dhe më pas licencën për pesë vjet. Këtë trajnim dhe provim nuk mund t’i zëvendësojmë — ajo që bëjmë është përgatitja e kandidatit për provim dhe i gjithë sistemi rreth tij: analiza e rrezikut, procedurat, treguesit, evidencat dhe përgatitja për mbikëqyrje.
Pyetje të shpeshta
A certifikohet sistemi AML?
Jo. Ky është detyrim ligjor, jo standard që certifikohet — nuk ka organ certifikimi as certifikatë. Ajo që ekziston është mbikëqyrja, e cila kontrollon nëse keni analizë rreziku, procedura, person të autorizuar, trajnime dhe evidenca. Nëse dëshironi një kuadër sistemik rreth kësaj, zbatohet ISO 37301 (pajtueshmëria) ose ISO 37001.
Kemi një agjenci të vogël kontabiliteti — a jemi subjekt i detyruar?
Po. Ligji i konsideron subjekte të detyruara edhe sipërmarrësit dhe personat fizikë që ushtrojnë veprimtari, prandaj përfshihen shërbimet e kontabilitetit dhe auditimit, këshillimi tatimor, ndërmjetësimi i pasurive të paluajtshme dhe një sërë veprimtarish të tjera — pavarësisht numrit të punonjësve.
Kush mund të jetë person i autorizuar?
Personi që ka përfunduar trajnimin për person të autorizuar, ka dhënë provimin profesional dhe ka marrë licencën nga njësia e inteligjencës financiare; licenca vlen pesë vjet dhe rinovohet. Përveç kësaj, personi nuk duhet të jetë dënuar për vepër penale me burgim mbi gjashtë muaj dhe mund të jetë person i autorizuar vetëm te një subjekt i detyruar. Te subjektet me katër ose më pak punonjës këto detyra mund t’i kryejë edhe drejtori, me të njëjtat kushte, dhe atëherë zëvendësi nuk është i detyrueshëm.
Çfarë kërkon mbikëqyrja e para?
Analizën e rrezikut dhe datën e përditësimit të fundit, procedurat e brendshme, vendimin për caktimin e personit të autorizuar dhe zëvendësit, evidencën e trajnimeve, listën e treguesve dhe regjistrimet e njohjes së klientit. Afati për dorëzimin e së kërkuarës është tetë ditë nga kërkesa.
Sa janë gjobat?
Për personin juridik gjoba është nga 3.000 € deri 20.000 €, për personin përgjegjës në personin juridik dhe personin fizik nga 500 € deri 2.000 €, ndërsa për sipërmarrësin nga 500 € deri 6.000 €. Përveç kësaj mund të shqiptohet ndalimi i ushtrimit të veprimtarisë ose detyrës.
Sa kushton përputhja dhe trajnimi?
Varet nga veprimtaria, numri i punonjësve dhe nëse keni qoftë edhe një dokument. Dërgoni një përshkrim të shkurtër të veprimtarisë — merrni vëllimin e punës dhe çmimin, pa detyrim.
📋 Kontrolloni çmimin e saktë për organizatën tuaj →Faqe të lidhura
Çfarë shkon mirë me detyrimet AML:
Sektorët ku kjo kërkohet më shpesh:
Disa nga referencat tona
Mbi 400 organizata në Mal të Zi dhe rajon e kanë kaluar implementimin me ne — nga bankat dhe organet shtetërore te prodhimi, IT-ja, laboratorët dhe mikpritja.
Këta janë vetëm disa nga klientët tanë. Më shumë për ne →
A jeni subjekt i detyruar — dhe a i keni dokumentet?
Na tregoni kur është afati dhe për çfarë bëhet fjalë — do të propozojmë një plan përgatitjeje që mbërrin në kohë. Na telefononi ose dërgoni një kërkesë — përgjigjemi brenda 24 orësh.